Meid met een missie

Het uitgebreide verhaal van Anne van Dijk - Volleyball

Het is schrijnend. Onderzoekscijfers wezen enige tijd geleden uit dat bijna de helft van de vrouwen te maken heeft gehad met seksueel grensoverschrijdend gedrag. Fysiek en niet-fysiek. In de sport is dat aantal minder, maar ook schrikbarend hoog. En het vormt wellicht nog maar het topje van de ijsberg. Want is het ook niet zo dat de sporter zijn of haar eigen grenzen overschrijdt? Door niet te (durven) spreken over die aanraking, over die verbale opmerkingen of dat ernstige vergrijp.

In het geval van Anne van Dijk (17) werden zelfs de grenzen van haar eigen geloofwaardigheid opgerekt. "Klopte het wel wat ik heb gezien en daarna heb geroepen?" Twijfels, die ontstonden omdat er veel vraagtekens waren onder de mensen in haar woonplaats. Terwijl Anne het slachtoffer was. In de rechtszaal bleken Anne’s integriteit en haar handelswijze de juiste.

Aan het begin van het interview vraagt Anne’s moeder Jolanda om alsjeblieft voorzichtig te zijn. Ze is al eens beschadigd en daarom moet er zorgvuldigheid worden betracht met betrekking tot het verhaal. Het is de smeekbede van een moeder, die haar dochter met diezelfde zorgzaamheid negen maanden droeg, opvoedde en liefdevol voorbereidde op het moment dat ze haar vleugels uit zou slaan. Totdat ze Anne als dertienjarig meisje weer negen maanden elke nacht bij zich had, in bed, bij haar ouders op de slaapkamer. Omdat de wijde wereld haar beangstigde. Tekenend voor hoe ingrijpend de nasleep is geweest voor haar dochter.

Terug in de tijd. "Als kind sloot ik mezelf in Zeeland aan bij de plaatselijke volleybalvereniging. Ik had niet bepaald de droom om topsporter te worden. Maar alle vrije tijd die ik had, stak in de sport." Anne, toen 13, was een tweedejaars VWO-leerlinge. "Ik wilde graag de advocatuur in, was gericht op strafrecht. Alles wat ik daarna heb meegemaakt, is van invloed geweest op het besluit om een andere richting te kiezen. Ik ga na het behalen van mijn HAVO-diploma aan de HAN in Nijmegen Sportkunde studeren: mijn passie ligt toch in de sport."

"Ik was altijd een supervrolijk meisje, een sociaal emotioneel sterk persoon", omschrijft zij zichzelf. "Misschien wat volwassener dan mijn leeftijdsgenoten. En door zo’n aangrijpende gebeurtenis is dat proces alleen maar versneld en versterkt. Dan weet je in de omgang hoe het hoort en niet hoort te gaan. Het leert je sneller zelf keuzes te maken en je voelt niet de neiging om maar mee te gaan met de keuze van leeftijdsgenoten."

"Ik maakte destijds deel uit van een vriendinnengroep, maar helaas heeft de onderlinge band er ook onder geleden. Ze zouden er moeten zijn in goede en slechte tijden. Sommigen hebben me altijd gesteund, anderen niet. Dat is wel confronterend en heeft een grote impact gehad op mij. Het hoeft ook zeker niet altijd aan de meiden zelf te liggen, ouders hebben daar ook invloed op. Gelukkig heb ik momenteel hele goede vriendinnen."

"Bij de club in ons dorp speelden we destijds in een leuk meidenteam. De getalenteerde meiden kregen extra training. Onze trainer was heel erg geliefd. Hij was nog maar 28, zat in vergelijking met ons in de volgende leeftijdsfase, maar kon zich goed verplaatsen. Hij wist precies hoe hij het beste op ons kon inspelen. En daar is het uiteindelijk ook fout gegaan."

"Achteraf waren er bepaalde momenten, waar je als kind van dertien nog niet over nadenkt. Dat hij ons vastpakte of ergens aanraakte. Het was mijn derde seizoen onder hem, dus dan ga je niet zomaar ergens iets achter zoeken. Het sloop er langzaam in. Misschien zou een omstander het gemakkelijker zien, want die kent de onderlinge verhoudingen niet. Twee weken voordat het gebeurde, zei mama tegen mij: 'Pas op, ik zie dingen gebeuren die naar mijn mening niet kloppen en je moet je voelsprieten uit gaan zetten.' Dat zei ze na een training."

Mama vroeg of ik ooit met hem zou willen praten? Dat wil ik wel. Omdat ik zelf nog vol vragen zit. En wat voor gevoel heeft hij er zelf aan over gehouden?

Anne van Dijk

Als het dan over het thema 'grensoverschrijdend gedrag' gaat, dan wil Anne kinderen iets meegeven voor de toekomst. Ze is een meid met een missie. "Ik zou best lezingen willen geven voor klassen of bij sportverenigingen. Over dit onderwerp wat helaas veel voorkomt, maar waar zo weinig over gesproken wordt. Door slachtoffers, door de omgeving, maar ook verenigingen. Er moet geen doofpot meer zijn. Ik kan er anderen mee helpen en dat vind ik een dankbare opgave. Ik heb kennelijk die rol in de maatschappij. Ik kan er ook zijn voor andere slachtoffers. Hen vertellen dat ze er uiteindelijk sterker uit komen."

Jolanda: "Goede begeleiding voor het slachtoffer, maar ook goede begeleiding voor een club is belangrijk. Daar is inmiddels beter op ingezet met de komst van het Veilig Sportklimaat en daarbinnen de VOG (Verklaring Omtrent Gedrag)." Dat is één van de maatregelen die een sportclub kan nemen om de kans op seksueel grensoverschrijdend gedrag binnen de club te verkleinen. "Deze trainer staat sinds de rechtszitting op een lijst van NOC*NSF. Als een vereniging een trainer wil aantrekken, kunnen ze zijn naam en antecedenten natrekken bij NOC*NSF." De dader kreeg een verbod voor tien jaar, om zijn functie als trainer uit te voeren. "Dat was het zwaarst mogelijke verbod volgens het ISR, het Instituut voor Sportrecht."

Anne: "Mensen, ook van de politie, vroegen mij: welke straf zou jij willen? Een straf die er voor zorgt dat hij van de situatie leert, zodat hij niet weer de fout in gaat en andere meiden schaadt. Als je zoiets doet, dat moet een oorsprong hebben, dan moet je echt wel geholpen worden."

"Mama vroeg me een keer of ik ooit met hem zou willen praten? Dat wil ik wel. Omdat ik zelf nog vol vragen zit. Vragen als: waarom ik? Wat voor bedoeling hij er mee heeft gehad? En wat voor gevoel hij er zelf aan heeft over gehouden? Mijn ouders dachten: hij bekent het meteen, want zo zat hij in elkaar. Het was een meelevend persoon, maar hij liet daarna juist het tegendeel zien. En waarom houdt hij zijn laptop dicht? Er zijn nog zoveel andere meiden die met vraagtekens zitten."

Jolanda: "Hij weigerde zijn laptop te ontgrendelen voor onderzoek. Dat hoeft in Nederland ook niet, dat is het recht van de dader. In de VS moet dat bijvoorbeeld wel. Daar staat vast meer op. Het apparaat ligt nog voor bepaalde tijd bij het Nederlands Forensisch Instituut. En ik blijf knokken dat-ie ooit opengaat. Om de hele waarheid boven tafel te krijgen." Anne: "Dan zouden andere meiden ook iets met hun gevoel kunnen, want zij zitten nu nog in onzekerheid."

"In de rechtszaal zagen we hem wel, maar hij keek ons niet aan. Inmiddels ben ik wel zo ver om hem - onder begeleiding - onder ogen te kunnen zien. Ik ben nog steeds boos, maar misschien is het goed voor mijn verwerking. Ik kan de tijd niet terugdraaien, maar wel bepaalde antwoorden verzamelen en hem laten zien wat het met mij heeft gedaan. Hij zei in de rechtszaal dat hij spijt had, maar daar geloof ik niks van, anders zou hij de laptop-wachtwoorden wel vrijgeven." Jolanda: "Het is dus nog geen gesloten boek."

Wil jij je verhaal delen?

Blijf er niet mee rondlopen. Je hoeft het niet voor jezelf te houden of weg te stoppen uit schaamte, angst voor het breken van je sportcarrière of je plezier in de sport. Breng je verhaal naar buiten en vertrouw op jezelf dat het goed is om te doen. We zijn er om naar je te luisteren en je te helpen!

Mede mogelijk gemaakt door